Binom Testi
Binom Testi

İki sonuçlu (başarı/başarısızlık) bir deneyde elde edilen gözlenen başarı oranının \(\hat{p}\), beklenen teorik bir orandan \(p_0\) istatistiksel olarak farklı olup olmadığını test eder.

Parametreler & Veri Girişi

Sadece 1 (Başarı) ve 0 (Başarısız) değerleri girilmelidir! Farklı karakterler kabul edilmez.
Dosya Yükleyin
1 ve 0 içeren tek sütun
1
Maksimum 1000 veri sınırı

Test etmek istediğiniz teorik veya beklenen oran.
Analiz Bekleniyor

Özet istatistikleri veya ham veriyi girip analizi başlatın.

Binom Testi Hakkında

Binom Testi, iki kategorili (başarılı/başarısız, evet/hayır, kadın/erkek vb.) verilerden oluşan tek bir örneklemde gözlenen başarı oranının \(\hat{p}\), önceden belirlenmiş teorik veya beklenen bir orana \(p_0\) eşit olup olmadığını analiz eder.

Özellikle küçük örneklemlerde oran testi (Z-Testi) varsayımları sağlanmadığında, olasılıkları direkt Binom Dağılımı üzerinden kesin olarak hesapladığı için p-değeri milimetrik doğruluğa sahiptir.

Ne Zaman Kullanılır?
  • Bir madeni paranın hilesiz (\(p_0 = 0.5\)) olup olmadığını test ederken
  • Bir ürünün kusur oranının fabrika standartlarından (\(p_0 = 0.02\)) sapıp sapmadığına bakılırken
  • Seçim anketlerinde bir adayın oy oranının %50'yi geçip geçmediğini analiz ederken
  • Örneklem çapı (\(n\)) oran testleri (Z-Testi) için çok küçük olduğunda
Varsayımlar
  • Deneyler birbirinden tamamen bağımsızdır.
  • Deney sonucu sadece iki olası durumdan biridir (dikotomik değişken).
  • Başarı olasılığı (\(p\)) tüm denemeler boyunca sabit kalır.
  • Veriler rastgele seçilmiş olmalıdır.
Karar Kuralı:
\(p < \alpha \rightarrow H_0 \text{ reddedilir. (Oran hipotez değerinden farklıdır)}\)
\(p \ge \alpha \rightarrow H_0 \text{ reddedilemez. (Oran hipotez değerine eşittir)}\)
1. Binom Olasılık Kütle Fonksiyonu (PMF) Bu, binom testinin temel formülüdür. $$P(X=x) = \binom{n}{x} p^x (1-p)^{\,n-x}$$ \(X\): Başarı sayısı
\(n\): Toplam deneme sayısı
\(x\): Gözlenen başarı sayısı
\(p\): Başarı olasılığı
2. Kombinasyon Formülü Bu formül, başarıların farklı şekillerde gerçekleşebileceği olası düzenlerin sayısını verir. $$\binom{n}{x} = \frac{n!}{x!(n-x)!}$$
3. Gözlenen Başarı Oranı $$\hat{p} = \frac{x}{n}$$ \(\hat{p}\): Gözlenen başarı oranı
\(x\): Başarı sayısı
\(n\): Toplam deneme sayısı
4. Tek Yönlü p-Değeri Sağ kuyruk: $$P(X \ge x) = \sum_{k=x}^{n}\binom{n}{k}p_0^k(1-p_0)^{n-k}$$ Sol kuyruk: $$P(X \le x) = \sum_{k=0}^{x}\binom{n}{k}p_0^k(1-p_0)^{n-k}$$
5. Çift Yönlü Kesin p-Değeri Tam olarak tek bir kapalı formülü yoktur. En doğru açıklama: $$p = \sum P(X=k)$$ Burada toplam, gözlenen sonuçtan eşit veya daha uç (en az gözlenen kadar düşük olasılığa sahip) tüm sonuçları kapsar.

Not: Çift yönlü kesin binom testinde hesaplama yöntemi yazılımlar arasında küçük farklılıklar gösterebilir.
6. Beklenen Başarı Sayısı $$E(X) = n p$$
7. Varyans $$Var(X) = n p (1-p)$$
8. Standart Sapma $$\sigma = \sqrt{n p (1-p)}$$